5.00 (3 głosów)

Ocena

ocena
5.00

Dwór Droblin

 

Właściciele i majątek
W XVI wieku Droblin był własnością Jana z Droblina i jego żony Beaty. W 1598 roku dobra te były w posiadaniu ich synów, noszących nazwisko Hincz: Krzysztofa, Marcina, Stanisława i Adama.
W I połowie XVIII wieku Droblin należał do Bernarda Turskiego i jego małżonki Elżbiety z Jabłonowskich. 20 czerwca 1732 roku pożyczyli oni od przeora klasztoru w Leśnej, Rafała Gniadkowskiego 4.500 złotych polskich. W zamian klasztor otrzymał w dzierżawę dobra Droblin. Ponieważ Turscy nie spłacili pożyczki, dobra pozostawały we władaniu klasztoru.
W II połowie XVIII wieku części w Droblinie i Koszelówce należały do Andrzeja Gałeckiego h. Junosza, syna Antoniego i Eleonory ze Skompków oraz jego żony Katarzyny z Hinczów, córki Kaspra i Anny Saczkównej. Andrzej pełnił funkcję chorążego trembowelskiego. Para doczekała się w 1755 roku syna - Kazimierza. Małżeństwo sprzedało w 1773 roku swoje części Janowi Rzewuskiemu. Inne części Droblina w 1768 roku posiadał Stefan (Stanisław) Gołaski (Goławski) h. Jastrzębiec, ożeniony z Franciszką. Dobra te odziedziczył jego syn - Wojciech, urodzony w 1750 roku, ożeniony z Ludwiką z Wężyków z Witulina. Wojciech był sędzią pokoju powiatu bialskiego i kawalerem Orderu Św. Stanisława. Para dochowała się synów: Aleksego (wójta gminy Droblin 1827), Alojzego, Tomasza, Adama (komornika ziemi drohickiej, zmarłego w 1827 roku) i córki - Walerii. Wojciech zmarł jako wdowiec 10 maja 1834 roku, w wieku 85 lat. Został pochowany wraz z żoną u Paulinów w Leśnej. Po Wojciechu odziedziczył Tomasz. Tomasz w 1823 roku ukończył Wydział Prawa Uniwersytetu Warszawskiego.
W 1776 roku częsci w Droblinie i Koszelówce nabył Józef Henkiel z żoną Anną z Szawnikiewiczów. Anna zmarła jako wdowa w Droblinie 9 stycznia 1819 roku. Ich majątek odziedziczył syn - Stefan, ożeniony z Wiktorią z Bogusławskich.
Na początku XIX wieku dobra Droblin były w posiadaniu kilku rodzin: części na Droblinie z przyległością Koszelówka i Bordziłówka należały do Gołaskich, inne części na Droblinie z przyległością Koszelówka do Henkielów, części w Droblinie posiadała też rodzina Hinczów.
Te ostatnie dobra należały do Wiktora Hinczy, syna Ignacego i Gertrudy z Popławskich i jego żony Anieli (Angeli) Jeruzalskiej z Huszczy, córki Wawrzyńca i Katarzyny. Para wzięła ślub w Bordziłówce 30 kwietnia 1815 roku. Zanim to nastąpiło - 7 listopada 1814 roku w Bordziłówce urodziła im się córka - Franciszka. W akcie małżeństwa jako profesję żony wpisano iż sługiwała po różnych gospodarzach. Następnie (już w Droblinie) rodziły się kolejne córki: Marianna (21.10.1816-25.06.1824), Anna Rozalia (14.07.1820), Helena (02.03.1824-12.02.1834), Franciszka (01.05.1827-23.04.1832) i Marianna (06.07.1830). Wiktor Hincza zmarł 20 marca 1839 roku w wieku 62 lat. Aniela zmarła w Droblinie 10 marca 1849 roku. Swoje części w Droblinie posiadał również brat Wiktora - Józef, ożeniony z Karoliną Wyczółkowską.
W 1851 roku właścicielem Droblina i Bordziłówki był Paweł Przesmycki h. Paprzyca, urodzony 11 stycznia 1800 roku w miejscowości Pełch, syn Jana i Marianny z Wrzosków. Paweł ożenił się w Górkach 5 lutego 1826 roku z Bibianą Radzikowską, urodzoną 23 listopada 1797 roku, córką Jana i Barbary. Para miała córki - Kazimierę Annę Antoninę i Teodorę (01.02.1831-1905) oraz synów - Edwarda Hieronima i Tomasza Szymona (29.07.1827-27.03.1906). W 1828 roku Paweł Przesmycki pełnił funkcję pisarza prowentowego w gorzelni w Ostromęczynie. Zmarł 11 maja 1866 roku, jego żona 23 grudnia 1872 roku. Oboje pochowani są na cmentarzu w Starej Bordziłówce. Majątek odziedziczył Edward, urodzony w 22 września 1828 roku w Ostromęczynie. 18 czerwca 1875 roku wziął w Warszawie ślub z Marią Idalią Madalińską h. Larysza, urodzoną w Kościelcu 23 stycznia 1853 roku, córką Ludwika i Joanny Cieleckiej h. Zaremba. Z małżeństwa urodziły się trzy córki: Jadwiga Maria i bliźniaczki Maria Antonina i Zofia. W 1873 roku majątek zajmował obszar 53 włók, z czego: 15 zajmował las, 8 łąki. 720 mórg zajmowały grunty orne. Ponadto znajdował się tam staw rybny z młynem wodnym. W 1881 roku w folwarku znajdowały się 3 budynki murowane i 13 drewnianych. Edward zmarł 17 kwietnia 1895 roku. Pochowany został na cmentarzu w Starej Bordziłówce. Po jego śmierci do co najmniej 1902 roku majątkiem zarządzała żona. W tymże roku obszar majątku wynosił 32 włóki.
Przed 1906 rokiem majątek nabył Wacław Młodzianowski. W 1908 roku Wacław wydał swoją córkę - Helenę za mąż za Aleksandra Nielubowicza-Tukalskiego, który stał się nowym właścicielem. Aleksander był człowiekiem zamożnym, pochodził z gubernii mińskiej, gdzie jego rodzina miała duży majątek. W tym czasie Droblin uchodził za jednen z ładniejszych i intratniejszych majątków w okolicy. Osiągnięto to dzięki gorzelni i młynowi parowemu. W 1913 roku Nielubowicz-Tukalski sprzedał jednak Droblin Bankowi Włościańskiemu. Zarząd nad majątkiem objęli akcjonariusze. Prawdopodobnie nie najlepiej sobie radzili z zarządzaniem, gdyż w 1921 roku Droblin przeszedł na własność skarbu państwa. W tymże roku powierzchnia majątku wynosiła 360 mórg. Znajdowało się w nim 8 budynków z funkcją mieszkalną. Folwark zamieszkiwało 108 osób: 57 mężczyzn i 51 kobiet. W tej liczbie 106 osób było wyznania rzymsko-katolickiego, 2 zaś prawosławnego.
Lubelski Urząd Wojewódzki wypuszczał majątek w dzierżawy. Na początku lat 30. XX wieku był własnością m.in. Teresy Samociuk, Hilarego Malinowskiego, Józefa Pietruczuka. Ostatnim zaś dzierżawcą przed II WŚ był Jerzy Rudzki.
W czasie wojny majątek był administrowany przez Niemców. W 1944 roku majątek został rozparcelowany. Dwór wraz z częścią ziemi dzierżawił Władysław Lipiński, który do 1947 roku mieszkał w dworze. W jednym z czworaków umieszczono wówczas szkołę podstawową, którą w 1947 roku przeniesiono do dworu. W tym samym roku dokonano ostatecznego podziału własnościowego założenia dworskiego. Szkoła otrzymała teren bezpośrednio przylegający do dworu, a sady, część gospodarczą i część parku rozsprzedano okolicznym rolnikom. Przyczyniło się to do zagłady wszystkich (z wyjątkiem drewnianego budynku mieszkalnego) zabudowań części gospodarczej i osady folwarcznej. Wycięto sad oraz całkowicie zniszczono kompozycję zachodniej części parku. Stawy częściowo uległy likwidacji, a częściowo zarosły. W użytkowanej przez szkołę części parku wycięto stare drzewa pozostawiając tylko stare szpalery i aleje. W sąsiedztwie dworu umieszczono boiska oraz pobudowano murowany budynek gospodarczy i ubikację. Starą oficynę przebudowano na oborę, a teren szkolny częściowo ogrodzono siatką. Miejsce zniszczonych części założenia zajęły pola uprawne lub łąki, a także nowe zabudowania (świetlica, magazyn, budynek gospodarczy, obora i stodoła). Ponadto rozebrano stary wiatrak dworski.

Obecnie dwór stanowi własność prywatną. Znajduje się w nim hotel i restauracja.

Zespół architektoniczno-parkowy
Dwór powstał w połowie XIX wieku dla rodziny Przesmyckich. Jego front zwrócony jest w kierunku południowo-zachodnim. Zbudowany na planie prostokąta z ryzalitami bocznymi od przedniej strony. Jedenastoosiowy z czterokolumnowym portykiem w stylu toskańskim zakończonym naczółkiem trójkątnym. Ryzality boczne posiadają boniowane naroża oraz schodkowei szczyty. Elewacje boczne trójosiowe, tylna zaś jest dziewięcioosiowa. Dach kryty jest dachówką.

 

Więcej zdjęć w Galerii

 

Źródła:

  • Gazeta Warszawska 1822, 1823, 1873
  • Kurjer Warszawski 1889, 1902
  • Dziennik Warszawski 1866
  • Głos Podlasia 1913
  • Ziemia Lubelska 1913, 1921
  • Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych. T. 4, Województwo lubelskie, Warszawa 1924
  • Obwieszczenia Publiczne 1932, 1938
  • Adam Boniecki, Herbarz polski, Warszawa
  • Bolesław Górny, Monografia powiatu bialskiego województwa lubelskiego, Biała Podlaska 1939
  • Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom II, Warszawa 1881
  • www.testowy.minigo.pl
Zespół Dworsko-parkowy
Skład zespołu Dwór, park
Stan zachowania Odrestaurowany
Zastosowanie Hotel
Numer rejestru zabytków województwa lubelskiego A/133
Data wpisu do rejestru zabytków 16.12.1966
Gminna ewidencja zabytków Dwór, park
Dostępność Dostępny z zewnątrz

Lokalizacja

Droblin 80, 21-542, Droblin, Polska

Telefon: (83) 345-06-23
Strona www: www.dwordroblin.pl
Email: recepcja@dworlubelskie.com

Komentarze